SOA araştırma alanda
Arkeolojik
araştırma sadece arkeolojik bilgiye dayanmaz...
...antik batık gemileri incelemek için ,araştırmacı, teknolojinin olanaklarını sonuna kadar kullanmalı ve bunun için de tarihsel bilgilerinin yanı sıra teknik bilgilere sahip olunmalıdır.
Batıklar bulunduktan ve yerleri doğru olarak tespit edildikten sonra , arkeoloğa sadece tarihin sırrını çözmek kalır.
SOA çeşitli disiplinlerden yetişmiş insanları bulundurur. Bizim için bir bilgisayar uzmanına sahip olmak bir dalgıca ya da arkeoloğa sahip olmak kadar önemlidir çünkü her zaman yerleşim mekanlarının uzağında çalışıyoruz ve bir soruna ait çözümün parmaklarımızın ucunda hazır olması gerekmektedir.Bir doktor da aynı derece önemlidir çünkü dalış kazaları her ne kadar az görünse de , ufak kesikler, mide sorunları gibi küçük hastalıklar denizin ortasında fazlasıyla can sıkıcı olabilir. Tüm ekip, hergün, tüp doldurmak, kompresörü çalıştırmak, dalış zamanlarını tutmak, dalmak, arkeolojik hedefleri gerçekleştirmek veya mutfak işlerine yardım etmek gibi gündelik işleri yerine getirir.Daha >
Bilgisayar Donanımımız...
Anadolu’nun
Sualtı Hazineleri’ tamamen bilgisayarlara dayanan bir proje.
Kısmen canlı olarak denizden yayın
tatbikatımızı haliyle bilgisayarsız olarak düşünemeyiz.
İnternet
tatbikatımız bilgisayarlardan
faydalandığımız proje bölümlerinden sadece biri.
Daha evvelce de vurguladığım üzere detaylı görüntüleme,
projenin en önemli hedefi. Bu görüntüleme de en modern teknikleri içerdiğinden
tamamen dijital ortamda gerçekleșiyor. Sualtı veya suüstü
video çekimleri gemi içinde kurgulanabiliyor.
Herşeye
rağmen sistemlerin mümkün olduğu kadar basit olmasına çalıştık.
Bilhassa sualtından canlı yayını yapacak sistemin tek
bir dizüstü bilgisayarından sağlanabilmesine çok gayret ettik
ve başarılı olduğumuzu tahmin ediyorum; bir sandaldan
bile tek bilgisayarla bunu gerçekleştirebiliyoruz. Bu kadar basite
indirgememizin iki sebebi var:
1-
Batıkların büyük
çoğunluğu kayalara çarpıp battıklarından bu
tehlikeli noktalara büyük teknelerle yaklaşmak mümkün olmuyor, böyle
noktalara ancak sandalla giderek yayın yapabiliyoruz,
2-
Kullandığımız
teknolojiyi herkesin kullanımına sunabilmek istiyoruz.
Bütün
bu çalışmaları gerçekleştirdiğimiz üç ana parçadan
oluşan bilgisayar grubumuzun tanıtımı şöyle:
Sualtında çekilen görüntülerin düzenlenmesi için kullandığımız masaüstü bilgisayarımız Pentium III 866 mhz işlemciye sahip ve video düzenleme işlemlerinin daha verimli olabilmesi için çift monitör desteği olan Matrox G400 Ekran kartı kullanıyoruz. Dijital video kameralarla (bir adet dalgıç kamerası ve uzaktan kumandalı bır sualtı robotu yardımıyla) elde ettiğimiz görüntüleri bir capture kartı yardımıyla bilgisayar ortamına aktarıp, üzerinde çeşitli düzenlemeler yaptıktan sonra günlük olarak web sayfamıza yüklüyoruz.
Internetten canlı yayın için kullandığımız sistemler ise dizüstü bilgisayarları: Bunlardan biri üzerinde PCMCIA capture(görüntü yakalama) kartı olan Pentium 166 işlemciye sahip HP5700, bu bilgisayardan internete bağlanmak için kızıl ötesi bağlantısı bulunan bir cep telefonu ya da yine GSM telefonlarla kullanılmak için üretilmiş bir PCMCIA modem kullanıyoruz.
Diğer diz üstü bilgisayarımız Pentium II işlemcili ve 64MB hafızası olan HP4150, bu bilgisayarda görüntü yakalama kartı yerine paralel porttan bağlanan (Dazzle Capture Device) bir donanım kullanıyoruz. Bu bilgisayarda internet bağlantımız Nokia Card Phone kullandığımız için 19200 bps ile olabiliyor. GSM sinyallerinin zayıf olduğu yerlerde ise yine bir sinyal güçlendirici yardımıyla bağlantımızı sağlayabiliyoruz. Web sayfasının dizaynı ve internete yüklenmesi için de bu bilgisayarı kullanıyoruz.
Dalış
Sistemi
Gerçekleştirmekte
olduğumuz görüntüleme – tespit çalışmaları sportif dalışlarda
kullanılandan farklı dalış sistemi gerektiriyor..
Projemizde kullanılan sistemleri şu şekilde sıralayabiliriz:
Proje çerçevesinde yapılan dalışlar 20 ile 38 metre arasında gerçekleşiyor. Bu yüzden çoğu kez dekolu dalış yapmak zorunda kalıyoruz. Deko sırasında tüpten hava almak yerine bir büyük ve iki küçük tüpten oluşan saf oksijen sistemini kullanıyoruz. Eğer gemimizi dalış alanına yakın bir yerde demirleyebilirsek büyük oksijen sistemini gemiden sarkıtarak kullanıyoruz. Uzak dalış yerlerinde ise küçük oksijen sistemimizi kullanıyoruz. Saf oksijen kullanmak dokularda birikmiş olan azotun atımını hızlandırdığı için derin dalışlarda vazgeçemediğimiz bir sistem.
Gerektiğinde kullanılmak
üzere yüzeyden kablo ile enerjisini sağlayan 1000 wattlık iki
sualtı ışığımız var. Video kameramız
üzerindeki portatif ışıklar
yeterli olmadığı zamanlarda bu ışık kaynağı
faydalı oluyor.
2 adet Dacor deniz motosikleti ve bunların enerjisi için kullanılan 12 V luk 3 adet akü. Bu cihazlar sayesinde daha geniş bir bölgeyi dalgıçları yormadan tarama imkanımız oluyor.
Araştırma
ekibimizde 8 dalgıç bulunmakta ve hepsi için gerekli olan bütün dalış
ekipmanı mevcut. Bunlar dalış elbiseleri, BCDler, regülatörler,
dalış tüpleri, dalış bilgisayarları, palet, maske
ve snorkeller… Olabilecek arızaları
gemide giderebilmek için gerekli yedek parça ve aletlerin yanında
tamiri mümkün olmayacak durumlarda kullanılmak üzere yedek olarak
almış olduğumuz malzemeler de var.
Dalışlar için kullandığımız 8 adet tüp var. Bu projenin nispeten sığ olmasından dolayı çiftli tüplerimiz yerine kullanımı daha kolay olan tekli 15 litrelik tüpleri tercih ettik. Bunların dolumunu dizel motorla çalışan ve dakikada 120 litre hava basabilen bir Bauer kompresörle yapıyoruz. Ayrıca elektrikle çalışan ikinci bir Bauer kompresörümüz daha var.
Fotoğraf ve Video Ekipmanları
SOA'nın asıl amacının bulunan arkeolojik alanların detaylı bilgilerini dokümante etmek olduğundan, görsel kayıt malzemelerine özel bir ilgi gösteriyoruz:
Olympus Dijital kamera sualtı ekipmanı ile beraber
Olympus Dijital kamera D-460 kara çekimleri için
Sony TDR DV video kamera
Sony DCR-VX700E , Amphibico sulatı ekipmanı ile beraber
Nikonos-V 15mm UW-NIKKOR lens ile beraber, sualtı fotoğrafları için
2 adet 1000W sualtı ışığı , herbiri 100 metre yüzeyden jeneratör destekli üç kaynağı bağlantılı kablosu ile
Video
Kurgu Sistemi
Sualtında ve karada çektiğimiz videoların kurgusunu gemimizde gerçekleştirip, gösterime hazırlıyoruz. Bunun için kullandığımız sistemler herkesin edinebileceği basit sistemler, zaten gemide daha kompleks bir sistem kuramazdık. Videoların kurgusu tamamen bilgisayar ortamında gerçekleştirildiği için, video görüntülerinin bilgisayara aktarımı için Sony DV Player kullanıyoruz. Buradan dijital formattaki görüntüler bilgisayara bağlı bir görüntü yakalama kartı ile bilgisayara kaydediliyor. Efektler, ses düzenlemeleri ve kurgular bilgisayarda hazırlandıktan sonra bu kayıtlar VideoCD formatında CD’lere kaydediliyor ya da tekrar Dijital Video kasetlere aktarılıyor. Bu işlemler yapılırken en çok kullandığımız alet ise kuşkusuz Sony’nin çift video girişi ve çıkışı olan monitörü, DV playerdan aynı anda hem bilgisayara hem monitöre çıkış aldığımız için, bilgisayarda yaptığımız kurguları aynı anda monitörde izleyebiliyoruz.

Taşınabilir Garmin-45 GPS sistemi kullanıyoruz. Global Positioning System (GPS) , Amerikan Savunma Bakanlığı'nın, Dünya yörüngesine yerleşmiş 24 tane uydudan yararlanarak oluşturulan uydu temelli bir navigasyon sistemidir. GPS temel olarak ordu kullanımı için tasarlanmış olsa da 1980 yılında halk kullanımına da açılmıştır. GPS, her hava koşulunda ve dünyanın herhangi bir yerinde, 24 saat kullanılabilen bir sistemdir.GPS kullanımı icin bir kayıt veya kullanım ücreti ödenmez.
GPS teknolojisini batık gemilerin yerlerinin belirlenmesi ve de dalıcıların kabarcıklarının izlenip dalış rotalarının bulunmasında kullanıyoruz. Dalışların titizlikle GPS'le kaydedilmesi sonucunda, dalıcıların tam olarak nereye daldığı belirlenirken, gelecek dalışlar ve araştırmalar için de plan yapılmasına olanak sağlanıyor.
GPS hakkında daha çok bilgi edinmek isterseniz BURAYA tıklayınız.
Sualtındaki çalışmalarda
sık sık kullandığımız robot 3 ana parçadan oluşuyor.
1 – Besleme Ünitesi
Robotun kendisinin ve kontrol ünitesinin enerjisini besleme ünitesi karşılıyor.
Besleme ünitesini ise 3KV’lık Honda Jeneratöre bağlıyoruz.
2 – Kontrol Ünitesi
Kontrol ünitesinin üzerinde 2 tane kontrol kolu
mevcut. Bunlardan biri
robotun yüksekliğini kontrol ederken, diğeri ise ileri,geri ve sağ,sol
kontrollerini sağlıyor.
Ayrıca robotun üzerindeki ışıkları açıp
kapayan bir adet de switch bulunuyor kontrol ünitesinde. Video çıkışı
ise yine kontrol ünitesi üzerinden gerçekleşiyor.
3 – Sualtı Robotu
Robotta 2 tane yön ve 1 tane derinlik için motor
bulunuyor. Çeşitli
yerlerdeki kurşun
ağırlıklar robotun sualtında dengesinin bozulmasını
engelliyor. Robotta Panasonic geniş açılı bir kamera kullanılmış,
ve iki adet orta güçlü ışıkla sualtında daha rahat çekim
olanağı sağlıyor. Kontrol devreleri de yine robotun iç kısmında.
Robota
enerji, kontrol sinyalleri ve video sinyalleri tek kablo içinden gidiyor.
Internetten canlı yayın için robottan aldığımız
video sinyallerini kullanıyoruz. Ayrıca robotu dalış bölgesinde,
dalış yapılacak bölgenin tam olarak tespit edilmesi için de
yine robot kullanılıyor.
[Ana sayfa] - [SOA proje] - [SOA'nın bilgi tabanı] - [SOA'nın ekibi] - [INA ve SOA] - [Alan araştırmasında] - [Araştırma devam ediyor] - [SOA on-line] - [Sponsorluk] - [Bize yardım edin] - [Kontak]